Indywidualizacja kształcenia uczniów PW-5S-IKU

Treści programowe:
- Analiza pojęć: neuroróżnorodność, podmiotowość, autonomia.
- Charakterystyka uczniów ze SPE (m.in. ASD, zespoły genetyczne, MPD, afazja, padaczka).
- Omówienie specyfiki diagnozy funkcjonalnej. Prezentacja narzędzi diagnostycznych.
- Analiza orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydawanych przez PP-P.
- Omówienie metod terapeutycznych stosowanych w pedagogice.
- Wskazanie możliwości dostosowania procesu kształcenia do potrzeb uczniów ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb komunikacyjnych i sensorycznych.
- Omówienie pojęć: regres, przeładowanie.
- Analiza zachowań określanych jako trudne.
- Omówienie zasad współpracy z rodzicami. Scenki rodzajowe.

Treści programowe:
-Omówienie sposobów rozpoznawania potrzeb edukacyjnych uczniów i ich uwarunkowań, w tym zróżnicowanych potrzeb uczniów z niepełnosprawnością, czy szczególnie uzdolnionych,
-Zapoznanie z zakresem diagnozy funkcjonalnej i narzędziami stosowanymi w diagnozie. Omówienie wybranych technik diagnostycznych w pedagogice specjalnej,
-Charakterystyka pracy z uczniami z trudnościami w uczeniu się,
-Metody i techniki określania indywidualnego potencjału ucznia i wspomaganie w projektowaniu własnej ścieżki edukacyjno-zawodowej,
-Analiza możliwości dostosowywania procesu kształcenia do potrzeb uczniów,
-Konstruowanie indywidualnych programów wsparcia dla uczniów z trudnościami w uczeniu się.

Treści programowe:
1. Zajęcia organizacyjno-informacyjne. Definiowanie i zakres pojęcia indywidualizacji procesu kształcenia uczniów - wprowadzenie do problematyki przedmiotu.
2. Polityka oświatowa a indywidualizacja procesu kształcenia. Indywidualizacja procesu kształcenia w edukacji wczesnoszkolnej - wskazania metodyczne.
3. Dziecko/Uczeń ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w grupie przedszkolnej/w klasie szkolnej.
4. Czynniki determinujące zakres indywidualizacji procesu kształcenia uczniów w edukacji wczesnoszkolnej (środowisko edukacyjne sprzyjające indywidualizacji procesu kształcenia; kompetencje organizacyjne nauczyciela wspierające proces indywidualizacji kształcenia uczniów; metody pracy nauczyciela dostosowane do potrzeb psychofizycznych i rozwojowych ucznia).
5. Strategie dydaktyczne wspierające indywidualizację procesu kształcenia.
6. Sposoby rozpoznawania potrzeb edukacyjnych uczniów i ich uwarunkowań, w tym zróżnicowanych potrzeb uczniów z niepełnosprawnością, czy szczególnie uzdolnionych.
7. Zapoznanie z zakresem diagnozy funkcjonalnej i narzędziami stosowanymi w diagnozie. Omówienie wybranych technik diagnostycznych w pedagogice specjalnej.
8. Charakterystyka pracy z uczniami z trudnościami w uczeniu się.
9. Metody i techniki określania indywidualnego potencjału ucznia i wspomaganie w projektowaniu własnej ścieżki edukacyjno-zawodowej.
10. Dostosowanie wymagań edukacyjnych do rozpoznawanych indywidualnych potrzeb uczniów, w tym specjalnych potrzeb edukacyjnych.
11. Konstruowanie indywidualnych programów wsparcia dla uczniów z trudnościami w uczeniu się.
12. Organizacja procesu edukacyjnego – planowanie lekcji w klasie zróżnicowanej.
13. Style uczenia a indywidualizacja procesu kształcenia uczniów.
14. Prezentacja konkretnych metod, narzędzi i technik wspierających indywidualizację procesu kształcenia.

Treści programowe:
1. Zajęcia organizacyjno-informacyjne. Definiowanie i zakres pojęcia indywidualizacji procesu kształcenia uczniów - wprowadzenie do problematyki przedmiotu.
2. Polityka oświatowa a indywidualizacja procesu kształcenia. Indywidualizacja procesu kształcenia w edukacji wczesnoszkolnej - wskazania metodyczne.
3. Dziecko/Uczeń ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w grupie przedszkolnej/w klasie szkolnej.
4. Czynniki determinujące zakres indywidualizacji procesu kształcenia uczniów w edukacji wczesnoszkolnej (środowisko edukacyjne sprzyjające indywidualizacji procesu kształcenia; kompetencje organizacyjne nauczyciela wspierające proces indywidualizacji kształcenia uczniów; metody pracy nauczyciela dostosowane do potrzeb psychofizycznych i rozwojowych ucznia).
5. Strategie dydaktyczne wspierające indywidualizację procesu kształcenia.
6. Sposoby rozpoznawania potrzeb edukacyjnych uczniów i ich uwarunkowań, w tym zróżnicowanych potrzeb uczniów z niepełnosprawnością, czy szczególnie uzdolnionych.
7. Zapoznanie z zakresem diagnozy funkcjonalnej i narzędziami stosowanymi w diagnozie. Omówienie wybranych technik diagnostycznych w pedagogice specjalnej.
8. Charakterystyka pracy z uczniami z trudnościami w uczeniu się.
9. Metody i techniki określania indywidualnego potencjału ucznia i wspomaganie w projektowaniu własnej ścieżki edukacyjno-zawodowej.
10. Dostosowanie wymagań edukacyjnych do rozpoznawanych indywidualnych potrzeb uczniów, w tym specjalnych potrzeb edukacyjnych.
11. Konstruowanie indywidualnych programów wsparcia dla uczniów z trudnościami w uczeniu się.
12. Organizacja procesu edukacyjnego – planowanie lekcji w klasie zróżnicowanej.
13. Style uczenia a indywidualizacja procesu kształcenia uczniów.
14. Prezentacja konkretnych metod, narzędzi i technik wspierających indywidualizację procesu kształcenia.

Treści programowe będą realizowane zgodnie z następującą kolejnością wraz z tekstami do zajęć:
1. Zadania edukacji wczesnoszkolnej w zakresie zindywidualizowanego wspierania rozwoju ucznia. Indywidualizacja procesu rozpoznawania potrzeb ucznia.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz.U. poz. 1591, z późn. zm.)
Mam zespół Aspergera. Podręcznik dla uczniów i nauczycieli, red. Klara Sielicka-Baryłka, Comernet Sp. Z o. o., Warszawa 2016.
2. Wspomaganie pedagogiczne uczniów zdolnych
Andrzej E. Sękowski, Osiągnięcia uczniów zdolnych, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2001, s. 215-222.
Salman Khan, Akademia Khana. Szkoła bez granic, tłum Maciej Potulny, Media Rodzina, Poznań 2012, 137-183.
Litwin-Sondej Elżbieta , Znaczenie uniwersytetów dla dzieci. Studium innowacji edukacyjnej, PWN, Warszawa 2025, s. 21-25.
Litwin-Sondej Elżbieta , Spółdzielnia Marii Skłodowskiej–Curie a uniwersytety dziecięce, „Kwartalnik Pedagogiczny” (2019)
Narzędzia matematyczne IT Salmana Khana. Analiza na podstawie Gimnazjum Nr 74 w Warszawie [w:] Edukacja w perspektywie wyzwań współczesności, red. A. Herbatski, E. Krysztofik-Gogol, Toruń 2016.
Sieciowe fantasmagorie w literaturze oraz komiksie dla dzieci i młodzieży [w:] Literatura na progu XXI wieku, red. J. Chłosta-Zielonka, Z. Chojnakowski, Olsztyn 2014
3. Praca z dzieckiem o zaburzonych emocjach– nauka umiejętności społecznych
Edukacja i reforma. Powstrzymać agresję u progu szkoły, red. Joanna Danielewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2004, s. 63-79.
Maria Molicka, Bajki terapeutyczne, Media Rodzina, Poznań 1999, s. 10-41.
4. Ja i moje uczucia - praca nad ciałem
Mark Williams, Danny Penman, Mindfulness. Trening uważności, przeł. Katarzyna Zimnoch, Samo-sedno, Warszawa 2022, s. 58-187.
5. Choroby przewlekłe w kontekście indywidualizacji kształcenia uczniów
Maria Chodkowska, Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2004, s. 68-73.
Opowieści terapeutów, red. Jadwiga Jaromińska, Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1997, s. 112-133.
6. Uczniowie z rodzin obciążonych różnymi trudnościami
Maria Chodkowska, Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2004, s. 73-81.
Sylvie Chermet-Carroy, Zrozumieć rysunek dziecka czyli jak interpretować rysunki małych dzieci, przeł. Joanna Kluza, Wydawnictwo Ravi, Łódź 2005, s. 137-147
Bajki z sensem, oprac. Elżbieta Zubrzycka, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 85-109.
7. Edukacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością w integracyjnym systemie kształcenia. Terapia pedagogiczna Marii Montessori. Metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne
Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia, pod red. K. Bobińskiej, T. Pietrasa, P. Gałeckiego, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012. s. 235, 236, 630-636.
Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia, pod red. K. Bobińskiej, T. Pietrasa, P. Gałeckiego, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012, s. 236.
8. Formy zajęć pozalekcyjnych i terapii zajęciowej – czytelnictwo
Carol Gray, Nowe historyjki społeczne, przeł. J. Okuniewski, Harmonia Universalis, Gdańsk 2019, s. 97-123
9. Technika w indywidualizacji rozwoju, wychowaniu i kształceniu uczniów w młodszym wieku szkolnym. Jak napisać własny scenariusz biblioterapeutyczny
Biblioterapia w praktyce. Poradnik dla nauczycieli, wychowawców i terapeutów, red. Ewelina J. Konieczna, Impuls, Kraków 2006, s. 23-199.
10. Formy zajęć pozalekcyjnych i terapii zajęciowej – teatr
Ewelina J. Konieczna, Arteterapia w teorii i praktyce, Impuls, Kraków, 2003, s. 68-102.
Bajki z sensem, oprac. Elżbieta Zubrzycka, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 5-85.
11. Filmoterapia
Ewelina J. Konieczna, Arteterapia w teorii i praktyce, Impuls, Kraków, 2003, s. 137-147.
Bajka animowana W głowie się nie mieści, Disney
12. Rola muzyki we wsparciu uczniów
Małgorzata Kronenberg, Muzykoterapia. Podstawy teoretyczne do zastosowania muzykoterapii w profilaktyce stresu, MB Poligrafia, Szczecin, s. 29-37.
Nuria Trias, Susana Perez, Luis Filella, 150 rytmicznych zabaw dla dzieci. Spotkanie z muzyką, przeł. Anna Araszkiewicz, Grupa wydawnicza Publicat S.A., Poznań.
13. Zindywidualizowane strategie stymulowania aktywności poznawczej uczniów – plastyka
Rukmini Poddar, Narysuj swoje uczucia. Dziennik kreatywny, który pomoże ci nawiązać kontakt z emocjami poprzez sztukę, przeł. Olga Siara, Insignis Media, Kraków 2023.
14. Zasady wykorzystywania zabawy do stymulowania rozwoju indywidualnego ucznia
Tadeusz Kott, Zajęcia pozalekcyjne i terapia zajęciowa z osobami o obniżonej sprawności umysłowej, Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, Warszawa 2005, s. 218 – 225.
15. Terapia poprzez podróże. Omówienie metody terapeutycznej APERTO (https://apertostrefa.pl/).

Indywidualizacja i różnicowanie procesu kształcenia; behawioralnego, konstruktywistycznego, emancypacyjnego - rozważania definicyjne - terminologiczne; zadania i funkcje edukacji wczesnoszkolnej w zakresie zindywidualizowanego wspierania rozwoju ucznia. Analiza pojęć: neuroróżnorodność, podmiotowość, autonomia.

Strategie dydaktyczne wspierające indywidualizację procesu kształcenia. Podstawa programowa, a indywidualizacja procesu kształcenia; Programy oraz projekty edukacyjne realizowane w klasach I—III; /3h

Charakterystyka uczniów ze SPE (m.in. ASD, zespoły genetyczne, MPD, afazja, padaczka). - Omówienie specyfiki diagnozy funkcjonalnej. Prezentacja narzędzi diagnostycznych. Zdolności i uzdolnienia, talent - terminologia, określenie pojęć; Uczeń zdolny, wybitnie uzdolniony, uczeń w normie i poniżej normy, uczeń ze SPE – terminologia / 3h

Tempo rozwoju: dopasowane do indywidualnego poziomu rozwoju ucznia, zapewniające, iż materiał jest przyswajany we właściwym dla niego tempie; Diagnoza pedagogiczna – zdania i funkcje diagnozy pedagogicznej. Analiza i interpretacja zasobów intelektualnych ucznia; jego zdolności, możliwości, potrzeby oraz zainteresowania. Różnicowanie zadań pod względem stopnia trudności (praca w grupach);. ; 3h

Analiza orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydawanych przez PP-P. Omówienie metod terapeutycznych stosowanych w pedagogice. Wskazanie możliwości dostosowania procesu kształcenia do potrzeb uczniów ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb komunikacyjnych i sensorycznych. Analiza zachowań określanych jako trudne. Omówienie zasad współpracy z rodzicami.

Ćwiczenia z przedmiotu „Indywidualizacja kształcenia uczniów” obejmują różnorodne formy i metody pracy, takie jak: prezentacje multimedialne z komentarzami, opisy zadań w tym problemowych, praca w zespołach oraz dyskusja. Wykorzystywane są również odpowiednie materiały dydaktyczne, opracowane zgodnie z programowymi treściami kształcenia oraz literaturą naukową.

Chrzanowska I., Szumski G. (red.), Edukacja włączająca w przedszkolu i szkole, Wyd. FRSE, Warszawa, 2019
Goc A. (2022). Głusza. Wyd. Dowody, Warszawa
Olechowska A. (2001). Wspieranie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Wskazówki dla nauczycieli. Wyd. APS, Warszawa,
One są wśród nas. Seria. WSiP. Dostęp: https://wolsztyn.pbp.poznan.pl/node/27
Olechowska A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa
Wiśniewska M. (2021). Wspomaganie rozwoju dziecka z niepełnosprawnością intelektualną. Poradnik dla specjalistów i rodziców. Wyd. IMPUSL, Kraków

Literatura obowiązkowa:
Chojak, M. (2021). Nauczycielska diagnoza pedagogiczna w przedszkolu i szkole. Warszawa: Difin SA.
Czapiga, A. (2005). Zadania terapeutyczne w pracy z dziećmi niepełnosprawnymi. Indywidualne programy terapeutyczne. W: S. Mihilewicz (red.) (2005). Dziecko z trudnościami w rozwoju. Kraków: Impuls.
Głodkowska, J. (red.) (2017). Dydaktyka specjalna. Od systematyki do projektowania dydaktyk specjalistycznych. Warszawa: PWN.
Krakowiak, K. (2017). Diagnoza specjalnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych dzieci i młodzieży. Warszawa: ORE.

Literatura obowiązkowa:

Bieńkowska, A & Danielewicz, D. (red.). (2022). Rozwój w okresie dzieciństwa. Wsparcie pedagogiczne. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.
Chojak, M. (2021). Nauczycielska diagnoza pedagogiczna w przedszkolu i szkole. Warszawa: Difin SA.
Czapiga, A. (2005). Zadania terapeutyczne w pracy z dziećmi niepełnosprawnymi. Indywidualne programy terapeutyczne. W: S. Mihilewicz (red.) (2005). Dziecko z trudnościami w rozwoju. Kraków: Impuls.
Głodkowska, J. (red.) (2017). Dydaktyka specjalna. Od systematyki do projektowania dydaktyk specjalistycznych. Warszawa: PWN.
Krakowiak, K. (2017). Diagnoza specjalnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych dzieci i młodzieży. Warszawa: ORE.
Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN.

Literatura uzupełniająca:

Tanajewska, A& Naprawa, R. & Stawska, J. (2014). Praca z uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Poradnik dla nauczyciela. Warszawa: Difin.
Wiśniewska M. (2021). Wspomaganie rozwoju dziecka z niepełnosprawnością intelektualną. Poradnik dla specjalistów i rodziców. Wyd. IMPUSL, Kraków
Wolny, B. & Lis, M (red). (2018). Specjalne potrzeby edukacyjne ucznia w praktyce życia szkolnego. Łódź: Wydawnictwo Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej.

Literatura obowiązkowa:

Bieńkowska, A & Danielewicz, D. (red.). (2022). Rozwój w okresie dzieciństwa. Wsparcie pedagogiczne. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.
Chojak, M. (2021). Nauczycielska diagnoza pedagogiczna w przedszkolu i szkole. Warszawa: Difin SA.
Czapiga, A. (2005). Zadania terapeutyczne w pracy z dziećmi niepełnosprawnymi. Indywidualne programy terapeutyczne. W: S. Mihilewicz (red.) (2005). Dziecko z trudnościami w rozwoju. Kraków: Impuls.
Głodkowska, J. (red.) (2017). Dydaktyka specjalna. Od systematyki do projektowania dydaktyk specjalistycznych. Warszawa: PWN.
Krakowiak, K. (2017). Diagnoza specjalnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych dzieci i młodzieży. Warszawa: ORE.
Olechowska, A. (2016). Specjalne potrzeby edukacyjne. Warszawa: PWN.

Literatura uzupełniająca:

Tanajewska, A& Naprawa, R. & Stawska, J. (2014). Praca z uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Poradnik dla nauczyciela. Warszawa: Difin.
Wiśniewska M. (2021). Wspomaganie rozwoju dziecka z niepełnosprawnością intelektualną. Poradnik dla specjalistów i rodziców. Wyd. IMPUSL, Kraków
Wolny, B. & Lis, M (red). (2018). Specjalne potrzeby edukacyjne ucznia w praktyce życia szkolnego. Łódź: Wydawnictwo Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej.

Literatura obowiązkowa:
1. Zadania edukacji wczesnoszkolnej w zakresie zindywidualizowanego wspierania rozwoju ucznia. Indywidualizacja procesu rozpoznawania potrzeb ucznia. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz.U. poz. 1591, z późn. zm.)
Mam zespół Aspergera. Podręcznik dla uczniów i nauczycieli, red. Klara Sielicka-Baryłka, Comernet Sp. Z o. o., Warszawa 2016.
2. Wspomaganie pedagogiczne uczniów zdolnych
Andrzej E. Sękowski, Osiągnięcia uczniów zdolnych, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2001, s. 215-222.
Salman Khan, Akademia Khana. Szkoła bez granic, tłum Maciej Potulny, Media Rodzina, Poznań 2012, 137-183.
Litwin-Sondej Elżbieta , Znaczenie uniwersytetów dla dzieci. Studium innowacji edukacyjnej, PWN, Warszawa 2025, s. 21-25.
Litwin-Sondej Elżbieta , Spółdzielnia Marii Skłodowskiej–Curie a uniwersytety dziecięce, „Kwartalnik Pedagogiczny” (2019)
Narzędzia matematyczne IT Salmana Khana. Analiza na podstawie Gimnazjum Nr 74 w Warszawie [w:] Edukacja w perspektywie wyzwań współczesności, red. A. Herbatski, E. Krysztofik-Gogol, Toruń 2016.
Sieciowe fantasmagorie w literaturze oraz komiksie dla dzieci i młodzieży [w:] Literatura na progu XXI wieku, red. J. Chłosta-Zielonka, Z. Chojnakowski, Olsztyn 2014
3. Praca z dzieckiem o zaburzonych emocjach– nauka umiejętności społecznych
Edukacja i reforma. Powstrzymać agresję u progu szkoły, red. Joanna Danielewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2004, s. 63-79.
Maria Molicka, Bajki terapeutyczne, Media Rodzina, Poznań 1999, s. 10-41.
4. Ja i moje uczucia - praca nad ciałem
Mark Williams, Danny Penman, Mindfulness. Trening uważności, przeł. Katarzyna Zimnoch, Samo-sedno, Warszawa 2022, s. 58-187.
5. Choroby przewlekłe w kontekście indywidualizacji kształcenia uczniów
Maria Chodkowska, Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2004, s. 68-73.
Opowieści terapeutów, red. Jadwiga Jaromińska, Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1997, s. 112-133.
6. Uczniowie z rodzin obciążonych różnymi trudnościami
Maria Chodkowska, Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2004, s. 73-81.
Sylvie Chermet-Carroy, Zrozumieć rysunek dziecka czyli jak interpretować rysunki małych dzieci, przeł. Joanna Kluza, Wydawnictwo Ravi, Łódź 2005, s. 137-147
Bajki z sensem, oprac. Elżbieta Zubrzycka, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 85-109.
7. Edukacja dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością w integracyjnym systemie kształcenia. Terapia pedagogiczna Marii Montessori. Metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne
Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia, pod red. K. Bobińskiej, T. Pietrasa, P. Gałeckiego, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012. s. 235, 236, 630-636.
Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia, pod red. K. Bobińskiej, T. Pietrasa, P. Gałeckiego, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012, s. 236.
8. Formy zajęć pozalekcyjnych i terapii zajęciowej – czytelnictwo
Carol Gray, Nowe historyjki społeczne, przeł. J. Okuniewski, Harmonia Universalis, Gdańsk 2019, s. 97-123
9. Technika w indywidualizacji rozwoju, wychowaniu i kształceniu uczniów w młodszym wieku szkolnym. Jak napisać własny scenariusz biblioterapeutyczny
Biblioterapia w praktyce. Poradnik dla nauczycieli, wychowawców i terapeutów, red. Ewelina J. Konieczna, Impuls, Kraków 2006, s. 23-199.
10. Formy zajęć pozalekcyjnych i terapii zajęciowej – teatr
Ewelina J. Konieczna, Arteterapia w teorii i praktyce, Impuls, Kraków, 2003, s. 68-102.
Bajki z sensem, oprac. Elżbieta Zubrzycka, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, s. 5-85.
11. Filmoterapia
Ewelina J. Konieczna, Arteterapia w teorii i praktyce, Impuls, Kraków, 2003, s. 137-147.
Bajka animowana W głowie się nie mieści, Disney
12. Rola muzyki we wsparciu uczniów
Małgorzata Kronenberg, Muzykoterapia. Podstawy teoretyczne do zastosowania muzykoterapii w profilaktyce stresu, MB Poligrafia, Szczecin, s. 29-37.
Nuria Trias, Susana Perez, Luis Filella, 150 rytmicznych zabaw dla dzieci. Spotkanie z muzyką, przeł. Anna Araszkiewicz, Grupa wydawnicza Publicat S.A., Poznań.
13. Zindywidualizowane strategie stymulowania aktywności poznawczej uczniów – plastyka
Rukmini Poddar, Narysuj swoje uczucia. Dziennik kreatywny, który pomoże ci nawiązać kontakt z emocjami poprzez sztukę, przeł. Olga Siara, Insignis Media, Kraków 2023.
14. Zasady wykorzystywania zabawy do stymulowania rozwoju indywidualnego ucznia
Tadeusz Kott, Zajęcia pozalekcyjne i terapia zajęciowa z osobami o obniżonej sprawności umysłowej, Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, Warszawa 2005, s. 218 – 225.
15. Terapia poprzez podróże. Omówienie metody terapeutycznej APERTO (https://apertostrefa.pl/).

Literatura uzupełniająca:
Pełne zapoznanie się z pozycjami wskazanymi w treściach programowych:

1. Bajki z sensem, oprac. Elżbieta Zubrzycka, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
2. Biblioterapia w praktyce. Poradnik dla nauczycieli, wychowawców i terapeutów, red. Ewelina J. Konieczna, Impuls, Kraków 2006, s. 23-199.
3. Chermet-Carroy Sylvie, Zrozumieć rysunek dziecka czyli jak interpretować rysunki małych dzieci, przeł. Joanna Kluza, Wydawnictwo Ravi, Łódź 2005.
4. Chodkowska Maria, Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej TWP, Warszawa 2004.
5. Disney: Bajka animowana W głowie się nie mieści.
6. Edukacja i reforma. Powstrzymać agresję u progu szkoły, red. Joanna Danielewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2004
7. Gray Carol, Nowe historyjki społeczne, przeł. J. Okuniewski, Harmonia Universalis, Gdańsk 2019
8. Khan Salman, Akademia Khana. Szkoła bez granic, tłum Maciej Potulny, Media Rodzina, Poznań 2012
9. Kott Tadeusz, Zajęcia pozalekcyjne i terapia zajęciowa z osobami o obniżonej sprawności umysłowej, Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, Warszawa 2005
10. Konieczna Ewelina J., Arteterapia w teorii i praktyce, Impuls, Kraków, 2003.
11. Kronenberg Małgorzata, Muzykoterapia. Podstawy teoretyczne do zastosowania muzykoterapii w profilaktyce stresu, MB Poligrafia, Szczecin.
12. Litwin-Sondej Elżbieta, Znaczenie uniwersytetów dla dzieci. Studium innowacji edukacyjnej, PWN, Warszawa 2025
13. Mam zespół Aspergera. Podręcznik dla uczniów i nauczycieli, red. Klara Sielicka-Baryłka, Comernet Sp. Z o. o., Warszawa 2016.
14. Molicka Maria, Bajki terapeutyczne, Media Rodzina, Poznań 1999.
15. Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia, pod red. K. Bobińskiej, T. Pietrasa, P. Gałeckiego, Wydawnictwo Continuo, Wrocław 2012.
16. Opowieści terapeutów, red. Jadwiga Jaromińska, Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1997
17. Poddar Rukmini, Narysuj swoje uczucia. Dziennik kreatywny, który pomoże ci nawiązać kontakt z emocjami poprzez sztukę, przeł. Olga Siara, Insignis Media, Kraków 2023.
18. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz.U. poz. 1591, z późn. zm.)
19. Sękowski Andrzej E., Osiągnięcia uczniów zdolnych, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2001.
20. Trias Nuria, Susana Perez, Luis Filella, 150 rytmicznych zabaw dla dzieci. Spotkanie z muzyką, przeł. Anna Araszkiewicz, Grupa wydawnicza Publicat S.A., Poznań.
21. Williams Mark, Danny Penman, Mindfulness. Trening uważności, przeł. Katarzyna Zimnoch, Samo-sedno, Warszawa 2022.

LITERATURA OBOWIĄZKOWA
Bałachowicz J., Indywidualność ucznia i szanse jej rozwoju w procesie kształcenia zintegrowanego, "Nauczanie Początkowe-kształcenie zintegrowane" 2012/2013, nr 3, s. 7-18
Christ M., (2015), Indywidualizacja procesu kształcenia uczniów edukacji wczesnoszkolnej. Ujęcie z perspektywy międzyludzkich różnic w zakresie zdolności kierunkowych. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice
Kruszewski, K. (1993), Indywidualizacja nauczania, (w); Sztuka nauczania: podręcznik akademicki, PWN, Warszawa
Olechowska, A., (2016), Specjalne potrzeby edukacyjne, PWN, Warszawa
Rola, B. Indywidualizacja jako nadrzędna zasada działań edukacyjnych wobec osób niepełnosprawnych. (Dobra praktyka). Wyd. "Meritum" 2009, nr 2.
Więckowski, R. (1993), Nauczanie zróżnicowane, jego istota, sposobu urzeczywistniania, WSiP, Warszawa

LITERATURA UZUPEŁNIAJACA
Olechowska, A. (2017), Zarządzanie różnorodnością (diversity management) w szkole - deklaracje i opinie nauczycieli (w): Gofron, B., Migała, P. Szkoła w warunkach zmiany społecznej i kulturowej. Edukacja przyszłości, Wydawnictwo SGGW, Warszawa
Zych, A.(2019), Efektywna obserwacja nauczycielska w przedszkolu w świetle diagnozy funkcjonalnej, ORE, Warszawa 2019

Metody kształcenia: dyskusja, pokaz, wyjaśnianie, burza mózgów, ćwiczenie, studium przypadku, film
Nakład pracy studenta:

Godziny kontaktowe: 30 h
Przygotowanie się do zajęć, lektury: 30 h
Sumaryczna liczba punktów ECTS: 2

Metody kształcenia: dyskusja, pokaz, metoda problemowa, sytuacyjna, symulacja, ćwiczenie, instruktaż, film.

Nakład pracy studenta:
Godziny kontaktowe: 15 h
Przygotowanie się do zajęć, lektury: 30 h
Sumaryczna liczba punktów ECTS: 2

Nakład pracy studenta:
Godziny kontaktowe: 30 h
Przygotowanie się do zajęć, lektury: 30 h
Sumaryczna liczba punktów ECTS: 2

Nakład pracy studenta:
Godziny kontaktowe: 15 h
Przygotowanie się do zajęć, lektury: 30 h
Sumaryczna liczba punktów ECTS: 2

Osiągniecie zakładanych efektów uczenia weryfikowane na podstawie:
- obecności i aktywności na zajęciach - 5 punktów;
- przygotowanie dla grupy jednej z zabaw ruchowych do zajęć: Rola muzyki we wsparciu uczniów - 5 punktów (po 1 punkcie w każdej kategorii: przygotowanie do zajęć, materiały pomocnicze, prowadzenie zajęć, aktywizacja grupy, omawianie zadań);
- przygotowanie konspektu/scenariusza zajęć z zakresu tematyki ćwiczeń (z możliwością poszerzenia o literaturę lub teksty kultury dodatkowo wybrane przez studenta) oraz przeprowadzenie zajęć na forum grupy - 18 punktów (po 2 punkty w każdej kategorii: budowa konspektu; pomysłowość; poprawność językowa, ortograficzna, stylistyczna, interpunkcyjna; różnorodność metod; przygotowanie do zajęć; materiały pomocnicze; prowadzenie zajęć, aktywizacja grupy; omawianie zadań).

Godziny kontaktowe ćwiczenia 30h
Przygotowanie się do zajęć, lektury 30h
Sumaryczna liczba punktów 2 ECTS

Kryteria oceny
Ocena bardzo dobra 5,0 = 28-25 punktów
Ocena dobra plus 4,5 = 24 punkty
Ocena dobra 4 = 20-23 punkty
Ocena dostateczny plus 3,5 = 19 punktów
Ocena dostateczny 3 = 11-18 punktów
Ocena niedostateczna 2,0 = 0-10 punktów

Adnotacja: Nadwyżka punktów uzyskanych za aktywność podczas zajęć może wpłynąć na zwiększenie końcowej liczby punktów, co może skutkować podwyższeniem oceny końcowej.

Godziny kontaktowe ćwiczenia 20h
Przygotowanie się do zajęć (analiza tekstów literackich) 20h
Inne formy (przygotowanie prezentacji multimedialnej, opracowanie tekstu - referat, esej) 20h
Sumaryczna liczba punktów 2 ECTS

Kryteria oceny
Ocena niedostateczna 2,0 ndst [0,00% - 50,99%]
Zakres ocen 3,0-3,5
51,00%-60,99% = dost
61,00%-79,99% = dost +
Zakres ocen 4,0-4,5
80,99% – 71,00%= db
90,99%-81,00%= db+
Ocena bardzo dobra 5,0
91,00%-100,00%= bdb