Metodyka edukacji polonistycznej na etapie wychowania przedszkolnego PW-5F-MPW

Wiedza
Student/-ka zna i rozumie sposoby wykorzystywania wiedzy teoretycznej dotyczącej nauki o języku i edukacji kulturowo-literackiej oraz metodycznej do projektowania zajęć w zakresie edukacji polonistycznej w przedszkolu.
Zna i rozumie spersonalizowane strategie edukacyjne ukierunkowane na rozwijanie umiejętności pisania i czytania dzieci w wieku przedszkolnym.
Zna sposoby rozwijania zainteresowań czytelniczych, tzw. inicjacja czytelnicza i wykorzystywania różnych typów tekstów w pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym.

Umiejętności
Student/-ka potrafi skutecznie poprowadzić naukę czytania u dzieci w wieku przedszkolnym.
Potrafi dostosować sposób uczenia pisania i czytania do specyficznych potrzeb dziecka w wieku przedszkolnym.
Potrafi rozbudzić w dzieciach w wieku przedszkolnym zainteresowanie książkami.

Kompetencje społeczne
Student/-ka jest gotowy/gotowa do krzewienia zainteresowania i szacunku dla słowa pisanego dzieci w wieku przedszkolnym.

Zaliczenie (warunkujące przystąpienie do egzaminu) na podstawie portfolio zajęciowego: ocena kompetencyjna realizowanych zadań (pod kątem zdolności w zakresie: wykonywania zadań, współpracy w grupie, projektowania, analizy, interpretacji, uzasadniania decyzji metodycznych w odniesieniu do podstawy programowej i prawidłowości rozwojowych dziecka); ocena merytoryczna i estetyczna formy prezentacji.
Egzamin podsumowujący i oceniający wiedzę studenta (podstawy metodyczne i teoretyczne w zakresie edukacji polonistycznej dziecka w wieku przedszkolnym (w perspektywie przygotowania do edukacji polonistycznej realizowanej na kolejnym etapie edukacyjnym)
Efekty dla zaliczenia (wiedza i kompetencje społeczne): student planuje i realizuje zadania zgodnie z podstawą programową i prawidłowościami rozwojowymi dziecka; współpracuje w zespole z poszanowaniem etyki akademickiej (antyplagiat, rzetelne cytowanie, transparentne i krytyczne korzystanie z AI z podaniem zakresu oraz źródeł, ochrona danych), respektuje różnorodność i zasady wzajemnego szacunku, bierze odpowiedzialność za rezultat grupowy; projektuje i dokumentuje działania, analizuje i interpretuje wyniki oraz merytorycznie uzasadnia decyzje metodyczne; przygotowuje prezentację poprawną treściowo i estetycznie.
Efekty dla egzaminu (wiedza): student posiada uporządkowaną wiedzę teoretyczną i metodyczną z zakresu edukacji polonistycznej dziecka w wieku przedszkolnym, stanowiącą podstawę świadomego planowania i organizowania zajęć w tym obszarze edukacyjnym.
Szczegółowe kryteria oceniania oraz punktacja zostały opracowane oddzielnie dla każdego zadania i przedstawione studentom przed realizacją oraz omówione po realizacji zadania/ minimalny próg zaliczenia we wszystkich zadaniach to 51 % Weryfikacja efektów kształcenia w zakresie wiedzy odbywa się podczas egzaminu ustnego. Student losuje zestaw dwóch pytań z puli zagadnień egzaminacyjnych. Pytania obejmują treści realizowane w toku zajęć i dotyczą zagadnień omawianych zarówno w aspekcie teoretycznym, jak i praktycznym. Lista zagadnień egzaminacyjnych jest udostępniana studentom z odpowiednim wyprzedzeniem. Ocenie podlega poprawność merytoryczna odpowiedzi, umiejętność posługiwania się terminologią przedmiotową oraz zdolność odnoszenia wiedzy teoretycznej do praktyki edukacyjnej.

Literatura obowiązkowa:
Filipiak E., Konteksty rozwoju aktywności językowej dzieci w wieku wczesnoszkolnym, Bydgoszcz 2002.
Jadacka H., Kultura języka polskiego. Fleksja, słowotwórstwo, składnia, Warszawa 2007.
Kuszak K., Świat związków frazeologicznych w języku dziecka. Inspiracje teoretyczne - badania - implikacje praktyczne, Poznań 2014.
Markowski A., Kultura języka polskiego. Teoria. Zagadnienia leksykalne, Warszawa 2007.
Pardej K., Wpływ dyskursu na konstruowanie opowiadań przez dzieci w wieku od dwóch do dziesięciu lat, „Poradnik Językowy” 2009, z. 8, s. 83-90.
Szurowska Beata: (red.)Przedszkole w sytuacji trudnej. Zdążyć z pomocą, Difin 2019
Szurowska B.; Literatura i zabawy literackie jako ważne elementy wspomagania rozwoju małych dzieci, W: Żłobek: wychowanie i edukacja / Jegier Aneta (red.), Difin 2021, , s. 150 -180
Szurowska B.; Kształtowanie gotowości do czytania i pisania, jako ważny element przygotowania dzieci do podjęcia nauki w szkole W: Obszary wychowania przedszkolnego / Mikler-Chwastek Anna (red.), 2014, Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie, s.201-226
Szurowska B.; Rozwijanie zainteresowań czytelniczych przedszkolaków jako ważny element kształcenia gotowości do czytania i pisania W: Edukacja dziecka wobec wyzwań i zagrożeń ponowoczesności / Cecylia Langier, Krzysztof Śleziński (red.), 2014, Bielsko-Biała, Kolegium Nauczycielskie w Bielsku-Białej, Wydział Etnologii i Nauk o Edukacji Uniwersytetu Śląskiego, s.59-75
Tambor J., Fonetyka i fonologia współczesnego języka polskiego. Ćwiczenia, Warszawa 2011.
Żytko M., Pozwólmy dzieciom mówić i pisać, Warszawa 2011.
Literatura uzupełniająca:
Badyda E., Rzedzicka S., Fonetyka języka polskiego w ćwiczeniach, Gdańsk 2009.
Bernstain B., Socjolingwistyczne ujęcie procesu socjalizacji. Uwagi dotyczące podatności na oddziaływanie szkoły, przeł. Z. Babska, [w:] Badania nad rozwojem języka dziecka, red. G. W. Shugar, M. Smoczyńska, Warszawa 1980, s. 557-596.
Dubisz S. (red.), Nauka o języku dla polonistów, Warszawa 2002.
Dukiewicz L., Sawicka I., Gramatyka współczesnego języka polskiego. Fonetyka i fonologia, Kraków 1995.
Krasuska-Betiuk M., Miejsce nauki o języku w kształceniu językowym uczniów w młodszym wieku szkolnym, [w:] Wiedza o języku i kompetencje językowe uczniów, red. nauk. Bernadeta Niesporek-Szamburska, Katowice 2012, s. 45-56.
Kucała M., Twoja mowa cię zdradza. Regionalizmy i dialektyzmy języka polskiego, Kraków 1994.
Mnich M., Sprawność językowa dzieci w wieku wczesnoszkolnym, Kraków 2002.
Ostaszewska D., Tambor J., Podstawowe wiadomości z fonetyki i fonologii współczesnego języka polskiego, Katowice 1997.
Toczyska B., Głośno i wyraźnie. 9 lekcji dobrego mówienia, Gdańsk 2007.
Wierzbicka A., Kultura języka polskiego praktyczne ćwiczenia, Łódź 2001.

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

• Strona przedmiotu PW-5F-MPW w USOSweb