Praca socjalna z osobami z niepełnosprawnościami PS-3F-PSN

TREŚCI PROGRAMOWE
Koncepcje zdrowia i choroby. Rola pracownika socjalnego w edukacji zdrowotnej i promocji zdrowego trybu życia. Wiedza z zakresu pedagogiki specjalnej a praca socjalna. Status osób z niepełnosprawnościami w ustawodawstwie. Uprawnienia. Skala i dynamika niepełnej sprawności – w Polsce i na świecie. Model indywidualny i społeczny niepełnosprawności. Ocena i pomiar niepełnej sprawności. Orzekanie o niepełnosprawności. Integracja społeczna. Rehabilitacja i rewalidacja – pojęcia. Podstawy rehabilitacji osób z niepełnosprawnościami. Polski model rehabilitacji. Pomoc instytucjonalna świadczona osobom z niepełnosprawnościami - wolontariat, organizacje inwalidzkie, stowarzyszenia, itp. Rola i zadania Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Wspieranie zatrudnienia osób z niepełnosprawnością. Rola pracownika socjalnego - pomoc osobom przewlekle chorym oraz z uszkodzonym narządem ruchu. Specyfika niepełnosprawności intelektualnej i pomocy osobom upośledzonym oraz chorym psychicznie. Specyfika pomocy osobom słabo widzącym i niewidomym. Specyfika pomocy osobom niesłyszącym i słabo słyszącym.

W cyklu 2023L:

Misja, cele, wartości i zasady pracy socjalnej z osobami z niepełnosprawnością
Definiowanie podstawowych pojęć dla przedmiotu:
Podstawy rehabilitacji osób z niepełnosprawnością
Polski model rehabilitacji. Rehabilitacja kompleksowa
Specyfika niepełnosprawności intelektualnej.
Specjalistyczne placówki świadczące pomoc
Osoby z zaburzeniami psychicznymi.
Specyfika pomocy osobom słabo widzącym i niewidomym
Specyfika pomocy osobom niesłyszącym i słabosłyszącym
Rola pracownika socjalnego - pomoc osobom przewlekle chorym oraz z uszkodzonym narządem ruchu

W cyklu 2024L:

Misja, cele, wartości i zasady pracy socjalnej z osobami z niepełnosprawnością
Definiowanie podstawowych pojęć dla przedmiotu:
Miejsce człowieka z niepełnosprawnością w środowisku społecznym
Status osób z niepełnosprawnością w ustawodawstwie
Uprawnienia osób z niepełnosprawnością
Rehabilitacja i rewalidacja – pojęcia
Podstawy rehabilitacji osób z niepełnosprawnością
Polski model rehabilitacji. Rehabilitacja kompleksowa
Terapia zajęciowa.
Rola i zadania Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
Specyfika niepełnosprawności intelektualnej. Specjalistyczne placówki świadczące pomoc
Osoby z zaburzeniami psychicznymi. Wsparcie wobec tych osób i ich rodzin
Specyfika pomocy osobom słabo widzącym i niewidomym
Specyfika pomocy osobom niesłyszącym i słabosłyszącym
Rola pracownika socjalnego - pomoc osobom przewlekle chorym oraz z uszkodzonym narządem ruchu
Charakterystyka zespołów otępiennych oraz ich diagnostyka
Specyfika funkcjonowania [i praca socjalna w] hospicjum

W cyklu 2025L:

Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ

Cel 4: Zapewnić wszystkim edukację wysokiej jakości oraz promować uczenie się przez całe życie

Rodzaj przedmiotu

obowiązkowe

Koordynatorzy przedmiotu

Mieczysław Sędzicki

Efekty kształcenia

Wiedza
posiada wiedzę na temat instytucji wsparcia osób z niepełnosprawnościami, w tym instytucji pomocy społecznej. Posiada wiedzę odnośnie źródeł pozyskiwania zasobów potrzebnych do rozwiązywania problemów społecznych tych osób;
zna kontekst społeczny omawianych zagadnień; zna rodzaje systemów wparcia osób z niepełnosprawnościami, w tym przede wszystkim w ramach rozwiązań funkcjonujących w obszarze pomocy społecznej;
posiada wiedzę z zakresu wybranych koncepcji człowieka – psychologicznych, biologicznych;
zna stosowanie zasad oraz norm etycznych i etyki zawodowej;

Umiejętności
potrafi dokonać analizy, diagnozy i prognozy sytuacji klienta będącego osobą z niepełnosprawnościami; umie wykorzystać posiadaną wiedzę z zakresu pedagogiki specjalnej, pracy socjalnej, by opracować propozycje rozwiązań dotyczące wybranych przypadków;
umie rozwiązywać konflikty na drodze mediacji oraz radzić sobie w sytuacjach stresowych;
umie posługiwać się i tworzyć dokumentację opisującą sytuację osoby z niepełnosprawnością;
potrafi pracować zarówno indywidualnie, jak i w grupie oraz współdziałać z przedstawicielami innych zawodów, wolontariuszami, oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz osób z niepełnosprawnościami;

Kompetencje społeczne
uznaje znaczenie wiedzy w rozwiązywaniu problemów klientów; rozumie potrzebę rozwoju osobistego i zawodowego;
dokonuje krytycznej oceny własnych kompetencji i efektów pracy, korzysta z pomocy, konsultacji i superwizji; systematycznie doskonali swój warsztat pracy;
prezentuje odpowiedzialną i empatyczną postawę wobec ludzi, w tym szczególnie osób z niepełnosprawnościami; dostrzega i formułuje problemy etyczne w zakresie wspieranie tej grupy osób;

Literatura

W cyklu 2023L:

• Bibik R., Urbanek A., (red.), Człowiek w sytuacji (bez)nadziei – konteksty teoretyczne i praktyczne, PWSZ, Legnica 2011
• Britmann J., Patejuk-Mazurek I., Chorzy psychicznie, (w:) Wprowadzenie do pracy socjalnej z wybranymi kategoriami wspomaganych, Piekut – Brodzka D.M., (red.) APS, Warszawa 2007/8
• Chrostowska B., Ochrona prawna i działania rehabilitacyjno-integracyjne na rzecz osób z niepełną sprawnością, [w:] Koncepcje i praktyka działania społecznego w pracy socjalnej, E. Kantowicz (red.), Olsztyn 2011
• Kijak J., Niepełnosprawność intelektualna. Między diagnozą a działaniem. CRZL, Warszawa 2013. W tym: Rozdział pierwszy: Człowiek z niepełnosprawnością intelektualną w obszarze zainteresowania pomocy społecznej; Rozdział szósty: wybrane problemy osób niepełnosprawnych intelektualnie jako wyzwania stojące przed systemem pomocy społecznej
https://docplayer.pl/1762494-Niepelnosprawnosd-intelektualna-miedzy-diagnoza-a-dzialaniem-seria-poswiecona-klientom-pomocy-spolecznej-remigiusz-j-kijak.html
• Korycki A., M., Zatrudnienie wspomagane jako forma aktywizacji społecznej i zawodowej osób niepełnosprawnych. Doświadczenia polskie i międzynarodowe, od str. 63. [W:] Sędzicki M., (red.) Pomoc w praktyce. O różnych wymiarach wsparcia, Warszawa 2014
• Kulesza M. E., Marcinkowska B., Definicje, skala i dynamika zjawiska niepełnej sprawności, [w:] Pedagogika specjalna dla pracowników socjalnych (red.:) D. M. Piekut – Brodzka; J. Kuczyńska – Kwapisz, APS, Warszawa 2004.
• Mikołajczak J., Aspekty cierpienia osób chorych terminalnie i możliwości niesienia im pomocy, [w:] Problemy polityki i pracy socjalnej D. M. Piekut - Brodzka (red.) APS 2000.
• Pacholec-Maślak W., Warsztaty terapii zajęciowej jako instytucja wspierająca osoby niepełnosprawne w okresie transformacji ustrojowej, [w:] System opieki i pomocy – założenia, a rzeczywistość, R. Stojecka-Zuber, A. Róg (red.), Tarnobrzeg 2009
• Piekut – Brodzka D.M., Wiedza z zakresu pedagogiki specjalnej niezbędna w pracy socjalnej, [w:] Pedagogika specjalna dla pracowników socjalnych (red.:) D. M. Piekut – Brodzka; J. Kuczyńska – Kwapisz, APS, Warszawa 2004.
• Podgórska-Jachnik D., Praca socjalna z osobami z niepełnosprawnością i ich rodzinami, CRZL, Warszawa 2014, [PDF.], w tym: Rozdz. 3. Niepełnosprawność w kontekście prawnym. Rozdz. 2. Mechanizmy wykluczenia i samowykluczenia osób z niepełnosprawnością, Proces marginalizacji i wykluczenia społecznego osób z niepełnosprawnością; Rozdz. 5. Ku standaryzacji pracy socjalnej z osobą niepełnosprawną i jej rodziną, od str. 107. [Specyfika usług doradczych i socjalnych dla osób z niepełnosprawnością. Rozdz. 7. Aktywizacja zawodowa osób z niepełnosprawnością.
• Praca socjalna z osobą z niepełnosprawnością i jej rodziną z uwzględnieniem osób z zaburzeniami psychicznymi. Seria: Standardy w pomocy, 2011.

W cyklu 2024L:

W cyklu 2025L:

Uwagi

W cyklu 2023L:

Opis metod kształcenia:

Prezentacja, dyskusja kierowana
Metody oparte na działaniu praktycznym, metody oparte na słowie, praca z książką.
Nakład pracy studenta:
(z zachowaniem zasady, że 1 ECTS = 25-30 godzin aktywności):
Średnia liczba godzin na zrealizowanie aktywności
Godziny kontaktowe - Ćwiczenia: 30 h
Przygotowywanie się do zajęć - 10 h
Opracowanie prezentacji - 10 h
Przygotowanie do zaliczenia końcowego - 10 h
Razem: 60 godzin, 2 ECTS

W cyklu 2024L:

Opis metod kształcenia:

W cyklu 2025L:

Opis metod kształcenia:

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu PS-3F-PSN w USOSweb