Plener 2 tyg. (60 godz.) EP-3F-PLE
TREŚCI PROGRAMOWE (rozszerzone):
Zagadnienia kompozycji, waloru, gamy kolorystycznej oraz kontrastu rozpatrywane są w kontekście zmienności natury i warunków plenerowych. Szczególny nacisk kładziony jest na bezpośrednią obserwację przyrody, analizę światła naturalnego oraz jego wpływu na percepcję formy i koloru. Studenci uczą się świadomego wyboru motywu, uwzględniając zarówno jego potencjał formalny, jak i znaczeniowy.
Istotnym elementem jest kształtowanie wyobraźni przestrzennej poprzez interpretację relacji między planami, budowanie głębi obrazu oraz operowanie światłem i walorem jako środkami wyrazu. Niematerialna przestrzeń, wynikająca z relacji tonalnych i kolorystycznych, stanowi punkt odniesienia dla organizacji kompozycji.
Program zakłada również poszukiwanie kontekstów wykraczających poza bezpośrednią obserwację natury – w tym odniesień kulturowych, symbolicznych i współczesnych zjawisk wizualnych. Studenci zachęcani są do eksperymentowania i indywidualnych interpretacji rzeczywistości.
Ważną rolę odgrywa rozmowa dydaktyczna – zarówno indywidualna, jak i grupowa – jako forma konfrontacji koncepcji twórczych, wymiany doświadczeń oraz wspólnego rozwiązywania problemów artystycznych i warsztatowych. Analiza procesu twórczego staje się integralnym elementem pracy.
Działania artystyczne realizowane są także w lokalnej przestrzeni społecznej, co pozwala na rozwijanie świadomości kontekstu miejsca i odbiorcy. Studenci uczą się dokumentowania swoich działań (fotografia, opis, archiwizacja), a także przygotowania i organizacji ekspozycji końcowej, obejmującej selekcję prac, aranżację przestrzeni oraz podstawy komunikacji wizualnej.
W ramach zajęć wykorzystywane są różnorodne techniki artystyczne, ze szczególnym uwzględnieniem technik malarskich (akryl, olej, akwarela), dostosowanych do pracy w warunkach plenerowych.
WYKŁAD MONOGRAFICZNY – ANALIZA DZIEŁA SZTUKI:
Integralną częścią programu jest wykład monograficzny poświęcony analizie dzieła sztuki, prowadzony w oparciu o wybrane przykłady z historii sztuki dawnej i współczesnej. Celem zajęć jest rozwijanie umiejętności pogłębionej interpretacji dzieła poprzez analizę jego struktury formalnej (kompozycja, kolor, światło, faktura), kontekstu historycznego, kulturowego oraz intencji twórcy.
Podczas wykładu omawiane są różne metody analizy dzieła sztuki – od formalnej, przez ikonograficzną, po interpretacje współczesne. Szczególna uwaga poświęcona jest relacji między obserwacją natury a jej przetworzeniem w języku artystycznym.
Elementem uzupełniającym wykład jest rozmowa dydaktyczna prowadzona przy wspólnym oglądaniu reprodukcji lub oryginalnych dzieł sztuki. Dyskusja ma charakter otwarty i problemowy – studenci formułują własne interpretacje, uczą się argumentacji oraz krytycznego myślenia. Wspólna analiza sprzyja rozwijaniu świadomości artystycznej i pogłębianiu wrażliwości estetycznej.
Zajęcia te wspierają proces twórczy realizowany w plenerze, umożliwiając świadome odniesienie własnych działań do tradycji i współczesnych praktyk artystycznych.
|
W cyklu 2021L:
Praca nad indywidualizacją widzenia artystycznego. Plener ma przynieść umocnienie siły wyboru, zarówno tematu jaki i środków artystycznych. Kompozycje plenerowe mogą stanowić inspiracje do dalszej pracy studenta, stanowiąc czasami pierwszą koncepcję dyplomu artystycznego. |
W cyklu 2022L:
Praca nad indywidualizacją widzenia artystycznego. Plener ma przynieść umocnienie siły wyboru, zarówno tematu jaki i środków artystycznych. Kompozycje plenerowe mogą stanowić inspiracje do dalszej pracy studenta, stanowiąc czasami pierwszą koncepcję dyplomu artystycznego. |
W cyklu 2025L:
Zajęcia plenerowe zostały uzupełnione cyklem wykładów monograficznych poświęconych relacjom między malarstwem a fotografią, prowadzonych przez Katarzyna Stamm. Ich celem było ukazanie różnych sposobów wykorzystywania fotografii w procesie twórczym – jako materiału pomocniczego, punktu wyjścia lub autonomicznego medium. W trakcie wykładów omówiono historyczne i współczesne przykłady dialogu między tymi mediami, m.in. praktykę Eugène Delacroix, który posługiwał się fotografią jako wsparciem w studiach nad formą, a także eksperymenty bezkamerowe rozwijane przez Man Ray i László Moholy-Nagy. Analizowano również twórczość Robert Rauschenberg, Francis Bacon, David Hockney oraz Gerhard Richter, zwracając uwagę na różnorodne strategie przetwarzania obrazu fotograficznego w malarstwie. Równolegle do części teoretycznej realizowane były zadania artystyczne, w których fotografia stanowiła jedynie punkt wyjścia do dalszych działań malarskich. Szczególny nacisk położono na świadome odróżnienie bezpośredniej obserwacji natury od jej fotograficznej reprezentacji. Studenci pracowali nad rozwijaniem własnego motywu, rozpoczynając od szkiców walorowych, poprzez budowanie pełnej skali tonalnej, aż do świadomego operowania kolorem i jego temperaturą. Proces dydaktyczny zakładał przechodzenie od analizy światła i cienia do bardziej złożonych rozwiązań malarskich, uwzględniających relacje barwne oraz indywidualny język wypowiedzi. Istotnym elementem była refleksja nad sposobem widzenia – zarówno w kontekście percepcji bezpośredniej, jak i przetworzonej przez medium fotografii – oraz rozwijanie umiejętności krytycznego wyboru i interpretacji obrazu. |
Rodzaj przedmiotu
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2023L: | W cyklu 2024L: | W cyklu 2025L: | W cyklu 2020L: | W cyklu 2019L: | W cyklu 2021L: | W cyklu 2022L: |
Efekty kształcenia
Wiedza
Student posiada poszerzoną wiedzę o zasadach dotyczących realizacji prac artystycznych związanych z kierunkiem studiów oraz o zasadach dotyczących środków ekspresji i umiejętności warsztatowych pokrewnych dyscyplin artystycznych.
Student zna zagadnienia z zakresu poszczególnych dyscyplin artystycznych, do których jest przyporządkowany kierunek studiów oraz widzi zależności pomiędzy tymi dyscyplinami.
Student ma wiedzę o przygotowaniu narzędzi i materiałów plastycznych w warunkach plenerowych.
Umiejętności
Student samodzielnie podejmuje własne działania artystyczne.
Student potrafi pracować w grupie, analizuje powstałe prace w kontekście prac innych artystów.
Odnosząc się do tradycji malarstwa pejzażowego student konfrontuje wiedzę teoretyczną z praktyką uprawiania sztuki.
Student potrafi zorganizować profesjonalną ekspozycję.
Student potrafi pracować w przestrzeni publicznej. Zauważa potencjalnych odbiorców, podejmuje rozmowę.
Student potrafi zorganizować warsztaty plastyczne dla lokalnej społeczności.
Kompetencje społeczne
Student ma pogłębioną świadomość współczesnej roli społecznej artysty, potrafi ją określać, posługując się wiedzą historyczną oraz aktualnymi badaniami naukowymi.
Student rozumie potrzebę dalszego rozwoju intelektualnego i jego związku z kształtowaniem swojej osobowości jako człowieka i artysty; chce pogłębiać swoją wiedzę i umiejętności z zakresu sztuki i dziedzin pokrewnych.
Student świadomie i odpowiedzialnie uczestniczy w życiu kulturalnym, przyjmując zasadę dbałości o zachowanie dziedzictwa sztuki regionalnej, polskiej i europejskiej.
Student podejmuje refleksję na temat społecznych, naukowych i etycznych aspektów związanych z własną pracą i etosem artysty.
Kryteria oceniania
Warunkiem uzyskania zaliczenia jest obowiązkowa obecność podczas przeglądów prac oraz wykładów, a także aktywny udział w konsultacjach i dyskusjach dotyczących realizowanych zadań.
Podstawą oceny jest wykonanie cyklu prac obejmującego minimum 10 kompozycji malarskich, poprzedzonych co najmniej 70 szkicami przygotowawczymi. Proces pracy powinien wykazywać stopniowe przechodzenie od rozwiązań walorowych (studium światła i cienia, relacje tonalne) do świadomych rozwiązań kolorystycznych, uwzględniających gamę barwną, kontrasty oraz ekspresję koloru.
Ocenie podlega także umiejętność samodzielnego wyboru motywu oraz jego twórczej interpretacji. Istotnym kryterium jest rozwijanie indywidualnego języka artystycznego poprzez dobór adekwatnych środków wyrazu, spójność koncepcji oraz konsekwencja w realizacji cyklu prac.
Dodatkowo oceniana jest świadomość kompozycyjna, umiejętność budowania przestrzeni obrazu, wrażliwość na światło oraz jakość warsztatowa wykonanych prac. Uwzględnia się również zaangażowanie studenta, postęp w trakcie semestru, umiejętność przyjmowania i wykorzystywania uwag oraz jakość dokumentacji procesu twórczego i przygotowania końcowej prezentacji prac.
Literatura
Andrews, M., Landscape and Western Art. Oxford: Oxford University Press, 1999.
Arnheim, R., Sztuka i percepcja wzrokowa. Gdańsk: słowo/obraz terytoria, 2011.
Berger, J., Sposoby widzenia. Warszawa: Fundacja Aletheia, 2008.
Berleant, A., Living in the Landscape: Toward an Aesthetics of Environment. Lawrence: University Press of Kansas, 1997.
Clark, K., Landscape into Art. London: John Murray, 1949.
Cosgrove, D., Social Formation and Symbolic Landscape. Madison: University of Wisconsin Press, 1998.
Gombrich, E. H., O sztuce. Warszawa: Dom Wydawniczy Rebis, 2008.
Leszczyńska, E., Pejzaż w malarstwie polskim / Landscape in Polish Painting. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 2017.
Mitchell, W. J. T. (red.), Landscape and Power. Chicago: University of Chicago Press, 2002.
Salwa, M., Myślenie krajobrazu w sztuce. Łódź, 2023.
|
W cyklu 2021L:
Elżbieta Leszczyńska „Pejzaż w malarstwie polskim”, Arkady 2017 https://www.metmuseum.org/toah/hd/prec/hd_prec.htm Precisionism https://www.tate.org.uk/tate-etc/issue-14-autumn-2008/landscapes-mind Mark Rothko “Landscapes of the Mind” Tate Gallery https://www.georgesseurat.org/the-complete-works.html?pageno=1 George Seurat (reprodukcje prac) https://artmuseum.princeton.edu/object-package/giovanni-battista-piranesi-imaginary-prisons/3640 Giovanni Battista Piranesi cykl « Więzienia” https://www.claudelorrain.org/the-complete-works.html?q=trees&pageno=2 Claude Lorrain (reprodukcje prac) drzewa http://www.pinakoteka.zascianek.pl/Gierymski_M/Index.htm Maksymilian Gierymski (reprodukcje prac) |
W cyklu 2022L:
Elżbieta Leszczyńska „Pejzaż w malarstwie polskim”, Arkady 2017 https://www.metmuseum.org/toah/hd/prec/hd_prec.htm Precisionism https://www.tate.org.uk/tate-etc/issue-14-autumn-2008/landscapes-mind Mark Rothko “Landscapes of the Mind” Tate Gallery https://www.georgesseurat.org/the-complete-works.html?pageno=1 George Seurat (reprodukcje prac) https://artmuseum.princeton.edu/object-package/giovanni-battista-piranesi-imaginary-prisons/3640 Giovanni Battista Piranesi cykl « Więzienia” https://www.claudelorrain.org/the-complete-works.html?q=trees&pageno=2 Claude Lorrain (reprodukcje prac) drzewa http://www.pinakoteka.zascianek.pl/Gierymski_M/Index.htm Maksymilian Gierymski (reprodukcje prac) |
W cyklu 2025L:
Arnheim, R., Sztuka i percepcja wzrokowa. Gdańsk: słowo/obraz terytoria, 2011. |
Uwagi
|
W cyklu 2021L:
Metody pracy: wykład z prezentacją multimedialną, korekta grupowa i indywidualna, analiza obrazów innych autorów, autokorekta, samodzielne poszukiwanie własnego sposobu widzenie. Nakład pracy studenta 120 godz |
W cyklu 2022L:
Warunkiem zaliczenia jest obecność na plenerze oraz wykonanie wszystkich prac: 70 szkiców kompozycyjnych i 10 dużych prac Efekty pracy plenerowej zostaną pokazane w listopadzie na wystawie |
W cyklu 2025L:
Metody pracy: wykład z prezentacją multimedialną, korekta grupowa i indywidualna, analiza obrazów innych autorów, autokorekta, samodzielne poszukiwanie własnego sposobu widzenie. Nakład pracy studenta 120 godz ECTS 4 |
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: