Psychospołeczne aspekty niepełnosprawności AK-0F-PAN
TREŚCI PROGRAMOWE
Niepełnosprawność, rehabilitacja, rewalidacja – konceptualizacja pojęć w odniesieniu do współczesnych koncepcji psychologicznych. Modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością. Modele niepełnosprawności a proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. Proces stawania się osobą z niepełnosprawnością – specyfika sytuacji psychologicznej osoby nagle vs stopniowo tracącej zdrowie i sprawność w biegu życia. Nabycie niepełnosprawności w ujęciu patogenetycznym (koncepcja cierpienia totalnego) i prorozwojowym (koncepcja potraumatycznego wzrostu). Koncepcja „strefy utraconego rozwoju” S. Kowalika w analizie sytuacji psychologicznej osoby z nabytą niepełnosprawnością. Determinanty procesu radzenia sobie z utratą sprawności. Psychologiczna sytuacja osób z niepełnosprawnością – analiza wybranych obszarów funkcjonowania osób z różnymi typami dysfunkcji (m.in.: uwarunkowania akceptacji niepełnosprawności, dobrostan psychiczny, jakość życia, relacje społeczne itp.). Wpływ niepełnosprawności na realizację zadań rozwojowych w poszczególnych fazach życia (koncepcja Havighursta). Rozwój pozytywnej psychologii rehabilitacji. Pozytywne interwencje psychologiczne w pracy rehabilitacyjnej z osobami z niepełnosprawnością. Społeczny odbiór osób z niepełnosprawnością. Stereotyp osoby z niepełnosprawnością, substereotypy osób z poszczególnymi rodzajami niepełnosprawności, autostereotypy i schemat siebie u osób z niepełnosprawnością. Psychologiczne koncepcje powstawania stereotypów. Znaczenie postaw społecznych w kształtowaniu miejsca osób z niepełnosprawnością w przestrzeni publicznej. Mass media a społeczny wizerunek osób z niepełnosprawnością. Znaczenie wsparcia społecznego dla osoby z nabytą niepełnosprawnością i jej rodziny.
|
W cyklu 2020Zn:
I – Wprowadzenie: wyjaśnienia terminologiczne dotyczące niepełnosprawności; rodzaje i stopnie niepełnosprawności; istnienie i godność osób z niepełnosprawnością |
W cyklu 2020Z:
I – Wprowadzenie: wyjaśnienia terminologiczne dotyczące niepełnosprawności; rodzaje i stopnie niepełnosprawności; istnienie i godność osób z niepełnosprawnością |
W cyklu 2020L:
1. Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2020Ln:
I – Wprowadzenie: wyjaśnienia terminologiczne dotyczące niepełnosprawności; rodzaje i stopnie niepełnosprawności; istnienie i godność osób z niepełnosprawnością |
W cyklu 2021Z:
I – Wprowadzenie: wyjaśnienia terminologiczne dotyczące niepełnosprawności; rodzaje i stopnie niepełnosprawności; istnienie i godność osób z niepełnosprawnością |
W cyklu 2021Zn:
I – Wprowadzenie: wyjaśnienia terminologiczne dotyczące niepełnosprawności; rodzaje i stopnie niepełnosprawności; istnienie i godność osób z niepełnosprawnością |
W cyklu 2021L:
Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2021Ln:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2022Z:
Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2022Zn:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2022L:
Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2022Ln:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2023Z:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2023Zn:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2023L:
Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2023Ln:
Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2024Z:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2024Zn:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2024L:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2024Ln:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2025Zn:
1. Przemiany percepcji i narodziny refleksji nad niepełnosprawnością 2. Postrzeganie niepełnosprawności jako tragedii osobistej i jako dewiacji społecznej 3. Dewiacja pierwotna i wtórna dewiacyjna tożsamość i status 4. Konstruowanie tożsamości osoby niepełnosprawnej 5. Indywidualne strategie radzenia sobie z niepełnosprawnością 6. Piętno i wyparcie dewiacji, dobrowolne piętno 7. Model społeczny niepełnosprawności i krytyka modelu społecznego 8. Niepełnosprawność jako forma opresji 9. Historyczne wzorce niepełnosprawności 10. Niepełnosprawność a władza i wiedza 11. Niepełnosprawność w mediach |
W cyklu 2025Z:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
W cyklu 2025Ln:
1. Przemiany percepcji i narodziny refleksji nad niepełnosprawnością 2. Postrzeganie niepełnosprawności jako tragedii osobistej i jako dewiacji społecznej 3. Dewiacja pierwotna i wtórna dewiacyjna tożsamość i status 4. Konstruowanie tożsamości osoby niepełnosprawnej 5. Indywidualne strategie radzenia sobie z niepełnosprawnością 6. Piętno i wyparcie dewiacji, dobrowolne piętno 7. Model społeczny niepełnosprawności i krytyka modelu społecznego 8. Niepełnosprawność jako forma opresji 9. Historyczne wzorce niepełnosprawności 10. Niepełnosprawność a władza i wiedza 11. Niepełnosprawność w mediach |
W cyklu 2025L:
- Niepełnosprawność, modele niepełnosprawności – zastosowanie i konsekwencje dla sytuacji społecznej osób z niepełnosprawnością, proces rehabilitacji osób z niepełnosprawnością. |
Rodzaj przedmiotu
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025Z: | W cyklu 2024Z: | W cyklu 2022Z: | W cyklu 2020Z: | W cyklu 2024L: | W cyklu 2020L: | W cyklu 2022L: | W cyklu 2022Ln: | W cyklu 2026L: | W cyklu 2021Ln: | W cyklu 2019Zn: | W cyklu 2020Ln: | W cyklu 2026Z: | W cyklu 2026Zn: | W cyklu 2023Z: | W cyklu 2021Z: | W cyklu 2022Zn: | W cyklu 2019Z: | W cyklu 2023L: | W cyklu 2025Ln: | W cyklu 2025L: | W cyklu 2023Ln: | W cyklu 2024Ln: | W cyklu 2019L: | W cyklu 2021L: | W cyklu 2023Zn: | W cyklu 2026Ln: | W cyklu 2025Zn: | W cyklu 2021Zn: | W cyklu 2020Zn: | W cyklu 2024Zn: | W cyklu 2019Ln: |
Efekty kształcenia
Wiedza
Student/ka zna pojęcie niepełnosprawności, rewalidacji i rehabilitacji z uwzględnieniem współczesnych koncepcji psychologicznych.
Zna psychologiczne i społeczne konsekwencje niepełnosprawności.
Zna modele niepełnosprawności oraz ich wpływ na współczesny model rehabilitacji osób z niepełnosprawnością.
Umiejętności
Student/ka charakteryzuje społeczną sytuację osób z niepełnosprawnością.
Charakteryzuje psychologiczną sytuację osób z niepełnosprawnością oraz uwarunkowania procesu radzenia sobie z niepełnosprawnością.
Uzasadnia znaczenie postaw społecznych w kształtowaniu miejsca osób z niepełnosprawnością w przestrzeni publicznej.
Uzasadnia znaczenie wsparcia społecznego dla sytuacji osób z niepełnosprawnością oraz ich rodzin.
Kompetencje społeczne
Student/ka jest wrażliwy/a na problemy związane z niepełnosprawnością, gotowy/a do komunikowania się i współpracy z otoczeniem oraz do aktywnego uczestnictwa w zespołach, grupach i organizacjach działających na rzecz osób z niepełnoprawnością.
Ma świadomość znaczenia wsparcia osób z różnym rodzajem i stopniem niepełnosprawności.
Literatura
|
W cyklu 2020Zn:
Literatura obowiązkowa: Brzezińska, A., Woźniak, Z., Maj, K. (red.) (2007). Osoby z ograniczoną sprawnością na rynku pracy. Warszawa, Wyd. SWPS Academica. |
W cyklu 2020Z:
Literatura obowiązkowa: Brzezińska, A., Woźniak, Z., Maj, K. (red.) (2007). Osoby z ograniczoną sprawnością na rynku pracy. Warszawa, Wyd. SWPS Academica. |
W cyklu 2020L:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2020Ln:
Literatura obowiązkowa: Brzezińska, A., Woźniak, Z., Maj, K. (red.) (2007). Osoby z ograniczoną sprawnością na rynku pracy. Warszawa, Wyd. SWPS Academica. |
W cyklu 2021Z:
Literatura obowiązkowa: Brzezińska, A., Woźniak, Z., Maj, K. (red.) (2007). Osoby z ograniczoną sprawnością na rynku pracy. Warszawa, Wyd. SWPS Academica. |
W cyklu 2021Zn:
Literatura obowiązkowa: Brzezińska, A., Woźniak, Z., Maj, K. (red.) (2007). Osoby z ograniczoną sprawnością na rynku pracy. Warszawa, Wyd. SWPS Academica. |
W cyklu 2021L:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2021Ln:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2022Z:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2022Zn:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2022L:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2022Ln:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2023Z:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2023Zn:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2023L:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2023Ln:
Literatura obowiązkowa: |
W cyklu 2024Z:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2024Zn:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2024L:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2024Ln:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2025Zn:
Colin Barnes – Niepełnosprawność – Wydawnictwo SIC 2008 |
W cyklu 2025Z:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
W cyklu 2025Ln:
Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Kowalik, S. (2018). Stosowana psychologia rehabilitacji. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar. Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. Czerwińska, K., Kucharczyk, I. (2019). Tyflopsychologia: realizacja zadań rozwojowych w biegu życia przez osoby z niepełnosprawnością wzroku. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. (IBUK Libra). Głodkowska, J. (red.) (2023). Duma niepełnosprawności. Warszawa: Wydawnictwo APS. Muzyka-Furtak, E. (red.) (2015). Surdologopedia: teoria i praktyka. Gdańsk: Harmonia Universalis. Orzechowska, A., Gałecki, P., Pietras, T. (red.) (2017). Nawracające zaburzenia depresyjne - eitiologia, digagnoza, terapia. Wrocław: Wydawnictwo Continuo. Sipowicz, K., Pietras, T. (2017). Wprowadzenie po pedagogiki inkluzyjnej (włączającej). Wrocław: Wydawnictwo Continuo. Sowa, J. (2017). Proces rehabilitacji. Rzeszów: Wydawnictwo Oświatowe Fosze. Stepulak, M. Z. (2018). Światło i dźwięki: psychologiczne i interdyscyplinarne uwarunkowania niepełnosprawności sensorycznej. Lublin: Innovatio Press Wydawnictwo Naukowe Wyższej Szkoły Ekonomii i Innowacji. Zaorska, M. (2015). Niepełnosprawność sprzężona: wybrane zagadnienia teorii i praktyki pedagogicznej. Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego. Zaorska, M. (2021). Edukacja i rehabilitacja osób z równoczesną słuchowo-wzrokową niepełnosprawnością (surdotyflopedagogika): wybrane aspekty i obszary. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek. Zasępa, E. (2016). Osoba z niepełnosprawnością intelektualną: procesy poznawcze. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Impuls. (IBUK Libra) Zasępa, E., Misiec, M. (2021). Doświadczając starości: zdrowie psychiczne osób starszych. Warszawa: Difin. Zeidler, W. (red.) (2007). Niepełnosprawność. Wybrane problemy psychologiczne i ortopedagogiczne. Gdańsk: GWP. |
W cyklu 2025L:
Literatura obowiązkowa Chrzanowska, I. (2020). Pedagogika specjalna: od tradycji do współczesności. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”. (IBUK Libra) Literatura uzupełniająca Byra, S. (2012). Przystosowanie do życia z niepełnosprawnością ruchową i chorobą przewlekłą: struktura i uwarunkowania. Lublin: Wydawnictwo UMCS. |
Uwagi
|
W cyklu 2020Zn:
https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a03c490ff3bc840178f9ec121598c38a2%40thread.tacv2/conversations?groupId=16e304e2-f9a2-49c4-86a4-a7d2f36c54df&tenantId=aee18df6-9fc6-4188-b9f4-b3f12e451c86 |
W cyklu 2020Z:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, E-learning https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a150189d41f3d4e9a84aa99db025242df%40thread.tacv2/conversations?groupId=da8215f8-7d0b-4a63-a2d1-b554abb3705b&tenantId=aee18df6-9fc6-4188-b9f4-b3f12e451c86 Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2020L:
gr wykładowa I DZPS gr wykładowa I DZPE kontakt z wykładowcą: bszczupal@aps.edu.pl Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2020Ln:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, E-learning Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2021L:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2022Z:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2022Zn:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2022L:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, E-learning. Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2022Ln:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, E-learning. Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2023Z:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2023Zn:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2023L:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2023Ln:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe Nakład pracy studenta: |
W cyklu 2024Z:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2024Zn:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2024L:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2024Ln:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
W cyklu 2025Zn:
Wykład w postaci zdalnej MS Teams 2 punkty ECTS |
W cyklu 2025Z:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, ECTS - 2 punkty |
W cyklu 2025Ln:
Wykład w postaci zdalnej MS Teams 2 punkty ECTS |
W cyklu 2025L:
Metody kształcenia: Wykład, prezentacje multimedialne, filmy szkoleniowe, |
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: