Muzeoterapia w edukacji dzieci i młodzieży 00-FF-MED

Wiedza i umiejętności zdobyte na proponowanym przedmiocie mogą być wykorzystane w pracy przez nauczycieli, pracowników bibliotek, świetlic, pedagogów szkolnych. Wizyty w muzeach mogą kojarzyć się dzieciom z nudnym oglądaniem obrazu za obrazem albo uczestnictwem w intensywnej intelektualnie lekcji muzealnej. Muzea jednak oferują jeszcze jedną formę uczestnictwa, bardziej niż dwie pierwsze nastawioną na przeżycie, zmysły i emocje: muzeoterapię. Łączy ona w sobie bogactwo dziedzictwa kulturowego z praktycznymi narzędziami do pracy z emocjami, a jej celem jest pomoc człowiekowi w odnalezieniu wewnętrznej równowagi.
Ta innowacyjna metoda opiera się na wykorzystaniu muzeów i galerii jako miejsc inspiracji i terapii dla osób w różnym wieku i z różnymi potrzebami. W przeciwieństwie do arteterapii muzeoterapia nie oznacza twórczej pracy manualnej, lecz kontakt z dziełami sztuki, muzealną przestrzenią, atmosferą i narracją wystaw czy kolekcji. Wiele tematów proponowanych dzieciom i młodzieży w ramach edukacji formalnej i pozaformalnej (przykładowo: emocje, kryzys, konflikt, migracja, wspólnota, poszukiwania własnej tożsamości i wiele innych) można doskonale zilustrować poprzez dzieła sztuki. Uczestnicy muzeoterapii mogą być prowadzeni ścieżką zaplanowaną z góry lub zachęcani do samodzielnego wyboru miejsc lub dzieł w muzeum, które wywierają wpływ na ich doświadczenie wizyty.

Podczas czterech spotkań uczestnicy będą mieli okazję zgłębić podstawowe zagadnienia muzeoterapii.
Pierwsze zajęcia będą stanowiły wprowadzenie, w trakcie którego uczestnikom zajęć zostaną przedstawione podstawy teoretyczno-badawcze oraz przykłady wykorzystania muzeoterapii dla różnych grup dzieci i dorosłych, przeżywających trudności lub sytuacje problemowe.
Dwa kolejne odbędą się w wybranych warszawskich muzeach.
Ostatnie spotkanie zostanie poświęcone podsumowaniu doświadczeń uczestników z praktycznych zajęć w muzeach i prezentacji prac uczestników i uczestniczek.

Technikalia: zajęcia powinny być wpisane do planu zajęć jako ostatnie – od 13.15 lub od 15.45, dzięki czemu dojazd do i z muzeum nie będzie kolidował z kolejnymi zajęciami. Zajęcia będą kończyły się w muzeum.
Koszty biletów do dwóch muzeów (w lutym 2024 cena jednostkowego biletu w ramach biletu grupowego w głównych warszawskich muzeach to między 2 a 10 zł) prowadząca i studenci pokrywają samodzielnie.

Wiedza i umiejętności zdobyte na proponowanym przedmiocie mogą być wykorzystane w pracy przez nauczycieli, pracowników bibliotek, świetlic, pedagogów szkolnych. Wizyty w muzeach mogą kojarzyć się dzieciom z nudnym oglądaniem obrazu za obrazem albo uczestnictwem w intensywnej intelektualnie lekcji muzealnej. Muzea jednak oferują jeszcze jedną formę uczestnictwa, bardziej niż dwie pierwsze nastawioną na przeżycie, zmysły i emocje: muzeoterapię. Łączy ona w sobie bogactwo dziedzictwa kulturowego z praktycznymi narzędziami do pracy z emocjami, a jej celem jest pomoc człowiekowi w odnalezieniu wewnętrznej równowagi.
Ta innowacyjna metoda opiera się na wykorzystaniu muzeów i galerii jako miejsc inspiracji i terapii dla osób w różnym wieku i z różnymi potrzebami. W przeciwieństwie do arteterapii muzeoterapia nie oznacza twórczej pracy manualnej, lecz kontakt z dziełami sztuki, muzealną przestrzenią, atmosferą i narracją wystaw czy kolekcji. Wiele tematów proponowanych dzieciom i młodzieży w ramach edukacji formalnej i pozaformalnej (przykładowo: emocje, kryzys, konflikt, migracja, wspólnota, poszukiwania własnej tożsamości i wiele innych) można doskonale zilustrować poprzez dzieła sztuki. Uczestnicy muzeoterapii mogą być prowadzeni ścieżką zaplanowaną z góry lub zachęcani do samodzielnego wyboru miejsc lub dzieł w muzeum, które wywierają wpływ na ich doświadczenie wizyty.

Podczas czterech spotkań uczestnicy będą mieli okazję zgłębić podstawowe zagadnienia muzeoterapii.
Pierwsze zajęcia będą stanowiły wprowadzenie, w trakcie którego uczestnikom zajęć zostaną przedstawione podstawy teoretyczno-badawcze oraz przykłady wykorzystania muzeoterapii dla różnych grup dzieci i dorosłych, przeżywających trudności lub sytuacje problemowe.
Dwa kolejne odbędą się w wybranych warszawskich muzeach.
Ostatnie spotkanie zostanie poświęcone podsumowaniu doświadczeń uczestników z praktycznych zajęć w muzeach i prezentacji prac uczestników i uczestniczek.

Technikalia: zajęcia powinny być wpisane do planu zajęć jako ostatnie – od 13.15 lub od 15.45, dzięki czemu dojazd do i z muzeum nie będzie kolidował z kolejnymi zajęciami. Zajęcia będą kończyły się w muzeum.
Koszty biletów do dwóch muzeów (w lutym 2025 cena jednostkowego biletu w ramach biletu grupowego w głównych warszawskich muzeach to między 2 a 10 zł) prowadząca i studenci pokrywają samodzielnie.

Obowiązkowa:
1. Armstrong, J., Evans, L., Legari, S., Tulgan Ostheimer, R., Palamara, A., & Wiskera, E. (2021). Weaving Trauma Awareness into Museum Education. Journal of Museum Education, 46(4), 454–466. https://doi.org/10.1080/10598650.2021.1981045
2. Morison L., Laura Simonds & Sarah-Jane F. Stewart (2022) Effectiveness of creative arts-based interventions for treating children and adolescents exposed to traumatic events: a systematic review of the quantitative evidence and meta-analysis, Arts & Health, 14:3, 237-262, DOI: 10.1080/17533015.2021.2009529
3. Price, C. & Makdisi, Leila & Hutchison, Gail & Lancaster, Daniel & Keels, Micere. (2022). Exploring Trauma Responsive Educational Practices in a Museum. Journal of Museum Education. 47. 113-124. 10.1080/10598650.2021.1988274.
4. Varutti, M. (2023), 10 ideas for a caring museum, International Red Cross and Red Crescent Museum. https://redcrossmuseum.ch/site/assets/files/2002/micr_toolkit_caringmuseum.pdf
5. Large Z. (2017), What would a trauma-informed museum look like? Winston Churchill Memorial Fellow. https://media.churchillfellowship.org/documents/Large_Z_Report_2016_Final.pdf

Uzupełniająca:
1. Dawson, E. (2014). “Not designed for us”: How science museums and science centers socially exclude low‐income, minority ethnic groups. Science education, 98(6), 981-1008.
2. Fang, H., Li, Y., Wu, M., & Gan, F. (2022). Study on the validity of the theoretical paradigm of art therapy for vulnerable children. Disability and Rehabilitation: Assistive Technology, 19(1), 188–199. https://doi.org/10.1080/17483107.2022.2074555
3. Ioannides, E., Pantagoutsou, A., & Jury, H. (2021). Contemporary artworks as transformational objects in art psychotherapy museum groupwork. The Arts in Psychotherapy, 73, 101759. doi:10.1016/j.aip.2021.10175
https://digitalcommons.lesley.edu/expressive_theses/328
4. Kozlowska K, Hanney L. (2001). An Art Therapy Group for Children Traumatized by Parental Violence and Separation. Clinical Child Psychology and Psychiatry. 6(1):49-78. doi:10.1177/1359104501006001006
5. Talwar, S. (2007). Accessing traumatic memory through art making: An art therapy trauma protocol (ATTP). The Arts in Psychotherapy, 34(1), 22–35. doi:10.1016/j.aip.2006.09.001
6. Wei Zhizi, Zhong Chaofang, Gao Yunteng (2023). Art therapy practices in museum education: A mini review. Frontiers in Psychology, 13. DOI=10.3389/fpsyg.2022.1075427
7. Wei Z, Zhong C. (2022). Museums and art therapy: A bibliometric analysis of the potential of museum art therapy. Front Psychol. Nov 22;13:1041950. doi: 10.3389/fpsyg.2022.1041950. PMID: 36483705; PMCID: PMC9722722.
8. Woollett, N., Bandeira, M., & Hatcher, A. (2020). Trauma-informed art and play therapy: Pilot study outcomes for children and mothers in domestic violence shelters in the United States and South Africa. Child Abuse & Neglect, 107, 104564. doi:10.1016/j.chiabu.2020.10
9. R. Kotowski, E.B. Zybert [red.]. (2020). Museotherapy: how does it work? Museum as a place of therapy. The National Museum in Kielce.

Obowiązkowa:
1. Armstrong, J., Evans, L., Legari, S., Tulgan Ostheimer, R., Palamara, A., & Wiskera, E. (2021). Weaving Trauma Awareness into Museum Education. Journal of Museum Education, 46(4), 454–466. https://doi.org/10.1080/10598650.2021.1981045
2. Varutti, M. (2023), 10 ideas for a caring museum, International Red Cross and Red Crescent Museum. https://redcrossmuseum.ch/site/assets/files/2002/micr_toolkit_caringmuseum.pdf
3. Large Z. (2017), What would a trauma-informed museum look like? Winston Churchill Memorial Fellow. https://media.churchillfellowship.org/documents/Large_Z_Report_2016_Final.pdf

Uzupełniająca:
1. Morison L., Laura Simonds & Sarah-Jane F. Stewart (2022) Effectiveness of creative arts-based interventions for treating children and adolescents exposed to traumatic events: a systematic review of the quantitative evidence and meta-analysis, Arts & Health, 14:3, 237-262, DOI: 10.1080/17533015.2021.2009529
2. Price, C. & Makdisi, Leila & Hutchison, Gail & Lancaster, Daniel & Keels, Micere. (2022). Exploring Trauma Responsive Educational Practices in a Museum. Journal of Museum Education. 47. 113-124. 10.1080/10598650.2021.1988274.
3. Dawson, E. (2014). “Not designed for us”: How science museums and science centers socially exclude low‐income, minority ethnic groups. Science education, 98(6), 981-1008.
4. Fang, H., Li, Y., Wu, M., & Gan, F. (2022). Study on the validity of the theoretical paradigm of art therapy for vulnerable children. Disability and Rehabilitation: Assistive Technology, 19(1), 188–199. https://doi.org/10.1080/17483107.2022.2074555
5. Ioannides, E., Pantagoutsou, A., & Jury, H. (2021). Contemporary artworks as transformational objects in art psychotherapy museum groupwork. The Arts in Psychotherapy, 73, 101759. doi:10.1016/j.aip.2021.10175
https://digitalcommons.lesley.edu/expressive_theses/328
6. Kozlowska K, Hanney L. (2001). An Art Therapy Group for Children Traumatized by Parental Violence and Separation. Clinical Child Psychology and Psychiatry. 6(1):49-78. doi:10.1177/1359104501006001006
7. Talwar, S. (2007). Accessing traumatic memory through art making: An art therapy trauma protocol (ATTP). The Arts in Psychotherapy, 34(1), 22–35. doi:10.1016/j.aip.2006.09.001
8. Wei Zhizi, Zhong Chaofang, Gao Yunteng (2023). Art therapy practices in museum education: A mini review. Frontiers in Psychology, 13. DOI=10.3389/fpsyg.2022.1075427
9. Wei Z, Zhong C. (2022). Museums and art therapy: A bibliometric analysis of the potential of museum art therapy. Front Psychol. Nov 22;13:1041950. doi: 10.3389/fpsyg.2022.1041950. PMID: 36483705; PMCID: PMC9722722.
10. Woollett, N., Bandeira, M., & Hatcher, A. (2020). Trauma-informed art and play therapy: Pilot study outcomes for children and mothers in domestic violence shelters in the United States and South Africa. Child Abuse & Neglect, 107, 104564. doi:10.1016/j.chiabu.2020.10
11. R. Kotowski, E.B. Zybert [red.]. (2020). Museotherapy: how does it work? Museum as a place of therapy. The National Museum in Kielce.

Stosowane metody uczenia: praca indywidualna, w parach i małych grupach w postaci ćwiczeń interaktywnych podczas zajęć na uczelni i w muzeum, dyskusja, wykład.

Nakład pracy:
Godziny kontaktowe: 12
Liczba godzin przeznaczona na lekturę: 12
Liczba godzin potrzebnych do przygotowania pracy: 15
Liczba godzin przeznaczonych na przygotowanie do zajęć: 11

Liczba punktów ECTS: 2

Stosowane metody uczenia: praca indywidualna, w parach i małych grupach w postaci ćwiczeń interaktywnych podczas zajęć na uczelni i w muzeum, dyskusja, wykład, prezentacja.

Nakład pracy:
Godziny kontaktowe: 12
Liczba godzin przeznaczona na lekturę: 12
Liczba godzin potrzebnych do przygotowania pracy: 15
Liczba godzin przeznaczonych na przygotowanie do zajęć: 11

Liczba punktów ECTS: 2